Nhận biết các giai đoạn

Trưởng thành: ong đen 8–15 mm, cánh khói, bay thấp là là trên mặt đất bãi cỏ/vườn vào buổi sáng tìm nơi ấu trùng bọ hung nằm; có ngòi nhưng hiền, ít đốt trừ khi bị bắt. Cái đào xuống đất đẻ trứng lên ấu trùng bọ hung. Dấu hiệu: ấu trùng bọ hung (sùng trắng) bị ký sinh nằm liệt, trên lưng có 1 trứng/ấu trùng ong nhỏ.

Con mồi / ký chủ

Chuyên ký sinh ấu trùng bọ hung (sùng trắng) ăn rễ trong đất — nhóm sùng hại rễ mía, dừa, cây con và gốc cây ăn trái; giúp giảm sùng trắng mà không cần thuốc đất — liên quan: nhóm sâu đất hại rễ (XP cong-nghiep/rau)

Cây môi trường giữ thiên địch

Vườn cây, bãi đất có sùng trắng; phổ biến châu Á (Tiphia vernalis, T. popilliavora được du nhập trừ bọ hung Nhật ở Mỹ)

Cách bảo vệ

Thuốc xử lý đất phổ rộng (fipronil, chlorpyrifos rải) giết cả ong lẫn sùng — và giết ong lâu dài hơn; hạn chế làm đất sâu mùa ong bay; giữ thảm cỏ thấp cho ong tìm vật chủ

Phân biệt dễ nhầm

Ong đất đen bị nhầm là ong độc hại tổ — chúng sống đơn độc, không có tổ đàn, không tấn công người. Sùng trắng bị ký sinh (bất động) bị tưởng là sùng ngủ đông bình thường

Ảnh đối chiếu

Wikimedia Commons: "Tiphia femorata (dkrb)-10.jpg" — CC BY-SA 3.0 — tác giả: Drahkrub. Attribution must include the URL http://de.wikipedia.org/wiki/Benutzer:Drahkrub. — https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Tiphia_femorata_(dkrb)-10.jpg